Premier Tusk uderza w aferę Orlenu: kryptowaluty, paliwa i prezydenckie weta tworzą "ponurą całość"

Premier odsłania kulisy afery paliwowej

Podczas briefingu przed posiedzeniem Rady Ministrów premier Donald Tusk odniósł się w ostrych słowach do publikacji dziennika "Financial Times", który opisał jedną z największych afer finansowych w historii polskiej gospodarki. Chodzi o nieudaną transakcję zakupu wenezuelskiej ropy przez spółkę Orlen Trading Switzerland, zawartą w okresie, gdy prezesem koncernu był Daniel Obajtek. Według ustaleń dziennikarzy śledczych, spółka wypłaciła pośrednikowi około 230 mln dolarów zaliczki na dostawy surowca, które w dużej mierze nigdy nie zostały zrealizowane. Straty państwa polskiego tylko w tej jednej sprawie szacowane są na 1,6 mld zł.

Premier nie krył oburzenia skalą nieprawidłowości. Jego zdaniem cała sprawa układa się w spójny obraz patologii, która przez lata funkcjonowała w największej polskiej spółce paliwowej. Szef rządu zwrócił uwagę, że mechanizm afery opierał się na nietypowych pośrednikach i transferach pieniędzy bez jakichkolwiek gwarancji uzyskania surowca. Wskazał również na kluczową rolę, jaką w całym procederze miały odegrać kryptowaluty, które posłużyły do realizacji transakcji.

"Wszystko układa się w bardzo ponurą całość, bo oprócz tego magicznego trójkąta: kryptowaluty, brudne interesy na paliwach i PiS, dochodzą konsekwentne weta lub blokady ze strony Prezydenta"

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Premier zapowiedział pełne rozliczenie wszystkich nieprawidłowości związanych z działalnością Orlenu za czasów poprzedniej władzy. Zapewnił, że opinia publiczna będzie sukcesywnie informowana o postępach w śledztwie, ponieważ Polacy mają prawo znać prawdę o tej sprawie.

Prokuratura bierze pod lupę sieć powiązań

Nad śledztwami dotyczącymi Orlenu osobisty nadzór sprawuje Prokurator Generalny Waldemar Żurek. Część osób usłyszała już zarzuty, jednak niektórzy podejrzani ukrywają się przed wymiarem sprawiedliwości, między innymi w Dubaju. To pokazuje, jak rozległa i międzynarodowa może być sieć powiązań wokół dawnego kierownictwa koncernu.

Premier Tusk zwrócił uwagę na nerwowe reakcje urzędników prezydenckich i polityków opozycji, które jego zdaniem są zrozumiałe w obliczu skali ujawnianych faktów. Jego zdaniem w aferze określanej mianem Zondakrypto oraz w sprawie paliwowej można mieć do czynienia z siecią brudnych interesów, która przerosła zaangażowanych w nią ludzi.

"Dziwni pośrednicy, przekazanie pieniędzy bez gwarancji uzyskania paliwa"

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Sprawa budzi ogromne emocje społeczne, ponieważ dotyczy spółki strategicznej dla polskiej gospodarki, a jej skutki finansowe ponoszą wszyscy podatnicy. Każda kolejna publikacja międzynarodowych mediów pogłębia wrażenie, że skala nadużyć mogła być znacznie większa, niż początkowo sądzono.

Rząd ponownie przyjmuje ustawę o nadzwyczajnych zyskach

Rada Ministrów po raz drugi przyjęła projekt ustawy przewidującej opodatkowanie nadzwyczajnych zysków przedsiębiorstw paliwowych. Środki pozyskane z tego podatku mają umożliwić finansowanie działań osłonowych dla kierowców oraz ograniczenie skutków wzrostu cen paliw. Pierwszy projekt został zablokowany przez prezydenta Karola Nawrockiego, który nie złożył pod nim podpisu i skierował go do Trybunału Konstytucyjnego.

Premier zaapelował do prezydenta o podpisanie ustawy, podkreślając, że to nie Polacy powinni ponosić koszty kryzysu paliwowego ani odpowiadać za wojnę na Bliskim Wschodzie. Szef rządu zaznaczył, że nie mamy wpływu na politykę Donalda Trumpa czy Władimira Putina, ale możemy chronić własnych obywateli przed skutkami globalnych zawirowań.

"Gwarantuję, że jeśli Prezydent wreszcie podpisze ponownie złożoną ustawę o nadzwyczajnych zyskach, natychmiast zrealizujemy kolejny etap CPN"

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Środki z podatku pozwolą po raz kolejny w tym roku obniżyć VAT oraz akcyzę na paliwa. Warto przypomnieć, że Orlen osiągnął w pierwszym półroczu 2026 r. niemal 16 mld zł zysku netto, wobec niespełna 6 mld zł rok wcześniej. Tak wysokie zyski koncernu w obliczu trudnej sytuacji kierowców stanowią dodatkowy argument za wprowadzeniem daniny solidarnościowej.

Bezpieczeństwo na przejazdach kolejowych priorytetem

Rada Ministrów przyjęła również projekt zaostrzający sankcje za wjazd na przejazdy kolejowe mimo czerwonego światła lub opuszczających się zapór i rogatek. Kierowcy, którzy nie będą stosować się do przepisów, mają między innymi automatycznie tracić prawo jazdy na trzy miesiące. W najpoważniejszych przypadkach takie zachowania będą mogły zostać zakwalifikowane jako przestępstwo.

Zmiany w prawie są odpowiedzią na narastający problem bezpieczeństwa na przejazdach kolejowych oraz apele środowiska kolejowego. To także reakcja na niedawną katastrofę w Sokolnikach Suchych na Mazowszu, gdzie pociąg Intercity zderzył się z ciężarówką. W wypadku zginęła jedna osoba, a wiele zostało rannych.

"Zdaję sobie sprawę, że praca kierowców, szczególnie ciężarówek, jest bardzo wymagająca i trudna, ale nie możemy ryzykować ludzkim życiem, więc będę apelował o szybkie przyjęcie także tego zaostrzenia przepisów"

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Nowe regulacje mają działać odstraszająco i skłonić kierowców do większej ostrożności w rejonach przejazdów kolejowo-drogowych. Każde zdarzenie na przejeździe to potencjalna tragedia, której można uniknąć, przestrzegając podstawowych zasad bezpieczeństwa.

Co to oznacza dla mieszkańców Szczytna i regionu?

Dla kierowców ze Szczytna i okolic zapowiadane zmiany mają wymiar bardzo konkretny. W regionie funkcjonuje kilka ważnych przejazdów kolejowych na trasach lokalnych i krajowych, gdzie szczególnie w godzinach porannych i popołudniowych tworzą się korki, a pośpiech sprzyja ryzykownym zachowaniom. Zaostrzenie kar za ignorowanie sygnalizacji może realnie wpłynąć na bezpieczeństwo mieszkańców, którzy codziennie pokonują te trasy do pracy w Olsztynie lub wracają z zakupów w mieście.

Z kolei obniżka VAT i akcyzy na paliwa, możliwa dzięki ustawie o nadzwyczajnych zyskach, odbiłaby się bezpośrednio na portfelach kierowców z powiatu szczycieńskiego. Wiele osób dojeżdża do pracy samochodem, a ceny paliw na lokalnych stacjach są jednym z najczęściej komentowanych tematów. Jeśli prezydent podpisze ustawę, obniżki mogą wejść w życie szybciej, niż się spodziewano.

Sprawa afery Orlenu dotyka także lokalnych przedsiębiorców, którzy korzystają z transportu towarowego i są wrażliwi na wahania cen paliw. Stabilizacja cen i transparentność działań największej spółki paliwowej w kraju to dla nich kwestia bezpośrednio związana z kosztami prowadzenia działalności i planowaniem inwestycji.

• Straty państwa w jednej transakcji Orlen Trading Switzerland oszacowano na 1,6 mld zł
• Zaliczka wypłacona pośrednikowi wyniosła około 230 mln dolarów
• Orlen osiągnął w pierwszym półroczu 2026 r. niemal 16 mld zł zysku netto
• Rok wcześniej zysk koncernu wyniósł niespełna 6 mld zł
• Zaostrzenie kar za wjazd na przejazd kolejowy obejmie automatyczną utratę prawa jazdy na trzy miesiące
• Katastrofa w Sokolnikach Suchych na Mazowszu pochłonęła życie jednej osoby